Wskaźniki poziomu płynności w małym przedsiębiorstwie (Liquidity Level Indicatiors in Small Firm in Polish),
[in:] A. Bielawska [ed.], „Uwarunkowania rynkowe rozwoju mikro i małych przedsiębiorstw”, Zeszyty Naukowe
Uniwersytetu Szczecińskiego nr 458, Ekonomiczne problemy usług nr 10, Szczecin 2007, ISSN: 1640-6818, p. 277-285
ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECINSKIEGO
NR 458 i EKONOMICZNE PROBLEMY USt.UG NR 10 'f~'!-; 2007
GRZEGORZ MICHALSKI
WSKAZNIKI POZIOMU PL YNNOSCI
W MAL YM PRZEDSIF;BIORSTWIE
Wprowadzenie
Obserwuje si~ powszechnie, ze wskazniki poziomu plynnosci takie jak
wskazniki biez~cej piynnosci, przyspieszonej piynnosci oraz wskaznik srodkow
pieni~znych, w mikro i maiych przedsi~biorstwach s~ relatywnie wyzsze niz ana-
logiczne wskazniki dla przedsi~biorstw srednich i duzych. Bywa, ze z obserwa-
cji takiej wyci~any jest wniosek 0 odpowiednio wysokiej zdolnosci maiych
Artykul omawia pod-
przedsi~biorstw do regulowania ich biez~cych zobowi!!:.Zan.
stawowe powody, zjakich wynika obserwowany wyzszy poziom wskaznikow
plynnosci, ktory rownoczesnie Die maze byc traktowany jako jednoznaczna in-
formacja 0 bezpiecznym poziomie plynnosci w malych przedsi~biorstwach. Po-
wody niniejsze wynikaj~ ze specyficznych cech maiych przedsi~biorstw. Wy-
zszy poziom omawianych wskaznikow, niekoniecznie mowi 0 obiektywnie wy-
zszym poziomie zdolnosci do regulowania biez~cych zobowi~zan maiych przed-
si~biorstwl.
Zarz~dzanie piynnosci~ finansow~jest uzaleznione od tego, czy wlasciciel
przedsi~biorstwa wie, na jakim poziomie j~ ma. W literaturze finansowej znaj-
duje si~ wiele propozycji definiowania poziomu plynnosci. Poziom piynnosci
w rozwazaniach tego artykulu to potencjalnie mozliwa do uzyskania w krot-
kim okresie sila nabywcza. S~ to zasoby takich aktywow przedsi\:biorstwa,
I Zawartosc w niniejszego artykuru jest cz~sciowo kontynuacjll rozwazan z: G. Michalski, Opty-
malny poziom piynnosci finansowej w MSP, [w:] Uwarunkowania rynkowe rozwoju mikro i ma-
iychprzedsi~biorstw, A. Bielawska (red.), US, Szczecin 2005, t. 571, s. 185-194 (elektroniczna
kopia: http://michalskig.com/oppfmimp2005.pdt).
Wskaźniki poziomu płynności w małym przedsiębiorstwie (Liquidity Level Indicatiors in Small Firm in Polish),
[in:] A. Bielawska [ed.], „Uwarunkowania rynkowe rozwoju mikro i małych przedsiębiorstw”, Zeszyty Naukowe
Uniwersytetu Szczecińskiego nr 458, Ekonomiczne problemy usług nr 10, Szczecin 2007, ISSN: 1640-6818, p. 277-285
278 Grzegorz Michalski
." :",.",:)\.. ."V) ;i"~A~'; "!';'-';'S~~jS
ktore bez wi~kszych strat czasowych,jak i finansowych mozna uruchomic ;-
w celu dokonania transakcji wynikaj~cej z normalnej dzialalnosci lob nieprze-
widzianych zdarzen, lub pojawiaj~cych si«. "nagle" atrakcyjnych mozliwosci
dochodu.
Sposrod roznych metod pomiaru plynnosci mozna wyroznic dwie grupy
miernikow: statyczne i dynamiczne. Pierwsze z nich to takie, ktore wykorzystu- ;
j~ dane z momentu czasowego, dla ktorego jest wyznaczany poziom plynnosci,
a wi«.c zasadniczo wykorzystuj~ dane z terazniejszosci i przeszlosci. Dynamicz-
ne miary z kolei probuj~ opierac si«. na danych prognostycznych2. W artykule
tym uwaga nasza b«.dzie skupiona na statycznych miarach poziomu plynnosci
finansowej a zwlaszcza tzw. tradycyjne miary poziomu plynnosci. Opieraj~ si«.
one na danych otrzymywanych bezposrednio ze sprawozdan finansowych, naj-
cz«.sciej z bilansu. Miemiki takie s~ konstruowane w ten sposab, aby byly nie-
zalezne od rozmiarow przedsi«.biorstwa i mogly sluzyc do porownywania wielu
roznego rodzaju podmio~aw. Takie uniezaleznienie pozwala takze na obserwa-
cje zmian w czasie poziomu plynnosci w tym samym przedsi«.biorstwie, nawet,
jesli rozmiary tego przedsi«.biorstwa si«. zmieniaj~.
1. Cechy idealnego miernika poziomu plynnosci
Pierwsza cecha idealnego miemika poziomu plynnosci wymaga3, aby mier-
nik magi byc uzywany dla dowolnych horyzontow czasowych. Chodzi 0 to, aby
wlasciciel przedsi«.biorstwa stosuj~c dallY miemik magi okreslac poziom plyn-
nosci nie tylko w sztywno okreslonych momentach czasu.
Druga cecha, wymaga, aby miemik poziomu plynnosci obejmowal wszyst-
kie realnie dost«.pne zrodla srodkow pieni«.znych, ma na celu zagwarantowanie
tego, aby nie zostaly pomini«.te zrodla zdolnosci do regulowania biez~cych zo-
bowi~zan maj~ce istotny WPlyw na sytuacje przedsi«.biorstwa.
Trzeci~ cech~ dobrego miemika poziomu plynnosci jest nieuwzgl«.dnianie
aktywow, ktore nie mog~ byc zrodlami srodkow pieni«.znych w kratkim okresie.
2 M. Nowak, Dynamiczne modele zarzqdzania finansami w przedsi~biorstwie, Wydawnictwo
Pret, Warszawa 1995, s. 49-53. Por. M. Sierpinska, D. W~dzki, Zarzqdzanie plynnosciqfinanso-
wq w przedsi~biorstwie, WN PWN, Warszawa 1997, s. 35-36.
3 N.C. Hill, W.L. Sartoris,Short-TermFinancial Management:Textand Cases,PrenticeHall,
Englewood Cliffs, 1995, s. 267.
Wskaźniki poziomu płynności w małym przedsiębiorstwie (Liquidity Level Indicatiors in Small Firm in Polish),
[in:] A. Bielawska [ed.], „Uwarunkowania rynkowe rozwoju mikro i małych przedsiębiorstw”, Zeszyty Naukowe
Uniwersytetu Szczecińskiego nr 458, Ekonomiczne problemy usług nr 10, Szczecin 2007, ISSN: 1640-6818, p. 277-285
poziomu
Wskainiki piynnosciw maiymprzedsi~biorstwie 279
Uwzglt 2
'
gdzie: WOKZAP-Wspolczynnik okresu konwersji zapasow, zalezny od okresu kon-
wersji zapasow (im dluzszy okres od zakupu materialow i surowcow do sprze-
dazy wyrobow gotowych, tymjest on wyzszy) dla uproszczenia naszych rozwa-
zan przyjmujemy, ze wynosi 1. Zalozenie to opiera sil 1 .
zobowiqzania wobec dostawcow 1
Natomiast dla MiMP:
naleinosci + srodki pienif.ine 1+++ + 0++
WPP=w
II
==»
zobowiqzania wobec dostawcow 1(-)
1 .
Nast~pnym miernikiem poziomu plynnoscijest wskaznik plynnosci pierw-
szego stopnia WI, znany takze jako wskaznik srodk6w pieni~znych lub jako
wskaznik plynnosci natychmiastowej:
S - - srodki pienif.ine
W; :f-wJ - , (3)
zobowiqzania wobec dostawcow
gdzie: WSP - w/- wskaznik srodk6w pieni~znych.
9 J.G. Siegel,J.K. Shim, S.W.Hartman,Przewodnikpofinansach,WN PWN, Warszawa1999,
s.36.
Wskaźniki poziomu płynności w małym przedsiębiorstwie (Liquidity Level Indicatiors in Small Firm in Polish),
[in:] A. Bielawska [ed.], „Uwarunkowania rynkowe rozwoju mikro i małych przedsiębiorstw”, Zeszyty Naukowe
Uniwersytetu Szczecińskiego nr 458, Ekonomiczne problemy usług nr 10, Szczecin 2007, ISSN: 1640-6818, p. 277-285
Wskainiki poziomu piynnosci w maiymprzedsi~biorstwie 285
W liczniku tego miemika uwzgl((.dniane s~ tylko te aktywa, kt6rych zdol-
nosc do regulowania biez~cych zobowi~zan jest natychmiastowa 1°. Tutaj takze
mozna zauwazyc, ze dla przeci((.tnego przedsi((.biorstwa:
WSp = w = srodki pieni~zne =.Q:. > o.
I zobowiqzania wobec dostawcow 1
Natomiast dla przeci((.tnego MiMP:
rl.rS 'D - - srodki pieni{'zne - 0++
rr, .r-w ---» 0 .
I zobowiqzania wobec dostawcow l(-}
Podsumowanie
Oparte na skladnikach cyklu konwersji got6wki wskazniki poziomu plyn-
nosci dla MiMP przybieraj~ wyzszy poziom niz dla analogicznych wi((.kszych
przedsi((.biorstw. W zwi~zku z tym, analizuj~c wskazniki poziomu plynnosci dla
MiMP Die mozna wyciltgac zbyt optymistycznych wniosk6w, nawet jesli s~ one
wyzszell niz postulowane w literaturze przeci((.tne poziomy ok. 2 dla WBP, oko-
10 1 dla WPP oral okolo 0,3 dla WSP.
LIQUmITY MEASURES IN SMALL FIRMS
Summary
The correct liquidity management depends on owner knowledge about true level of liquid-
ity. An object of the article they are static measures of the financial liquidity, and with their ad-
vantages and with defects. Liquidity measures for micro and small firms are higher than adequate
measures for larger firms. Some researchers are ready to think that it is sufficient to tell that such
micro and small firms characterizes good level of solvency. Article shows why such conclusion
not always is safe.
Translated by Grzegorz Michalski
M. D. piynnosciqfinansowqw przedsi~biorstwie,
10 Sierpinska, W~dzki,Zarzqdzanie WN PWN,
Warszawa 1997, s. 61.
II Por. K. Pr~dkiewicz, Piynnosc finansowa przedsi~biorstw z sektora MSP - wyniki badan em-
pirycznych, [w druku].